Siyasi ve Ekonomik Örgütler

Siyasi ve Ekonomik Örgütler

Dünya ülkeleri arasında son yıllarda birçok siyasi ve/veya ekonomik örgüt kurulmuştur.

Coğrafya

Etiketler

siyaset, ekonomi, örgütler, NATO, Avrupa Birliği, G8, OPEC, NAFTA, ASEAN, Arap Ligi, Euro bölgesi, EFTA, İskandinav Konseyi, üye devlet, Dünya, Avrupa, harita, Dünya haritası, ülkeler, ülke, Dünya küresi, ülke sınırı, beşeri coğrafya, toplum, harita bilgisi, coğrafya

İlgili ekstralar

Görüntüler

Ana Menü

Avrupa'da siyasi ve ekonomik örgütler

Dünya'da siyasi ve ekonomik örgütler

G7, Dünyanın ekonomi açısından en gelişmiş 7 ülkesinin işbirliği forumudur. Dünya Ekonomik Forumu diye adlandırılan tartışma forumu ilk 1975'te toplanır.

G10: Genel Kredi Sözleşmeleri'ne katılan ülkelerin grubu. Ekonomik, parasal ve finansal konuları tartışmak ve bu alanlarda işbirliği yapmak amacıyla 1962'de kurulur. Katılan ülkeler Uluslararası Para Fonu (IMF)'nun kaynaklarının kullanılabilirliğini belirler.

G20: Avrupa Birliği ile dünya ekonomisinde önemli rol oynayan 19 ülkeden oluşan örgüt. 1999 yılında üye ülkelerin maliye bakanları, banka yöneticileri ve devlet başkanları arasında uluslararası finansal istikrar sağlayan tartışmaları teşvik etmek amacıyla kurulur.

G33: Gelişmekte olan ülkelerin ticari ve siyasi faaliyetlerini koordine etmek amacıyla kurulan birlik. Katılan ülkelerin ağırlıklı olarak ziraat konulu benzer sorunlarını çözmeye yardım eder.

NAFTA (Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması – North American Free Trade Association): üye devletler arasında serbest ticaret bölgesi oluşturmak amacıyla Amerika Birleşik Devletleri, Kanada ve Meksika tarafından 1992'de kurulan birlik.
Üye ülkelerin malları ve hizmetleri için pıyasa sunmak, yeni iş imkanları sağlamak ve işletmelerinin dünya pıyasasında rekabet gücünü arttırmak da örgütün amaçlarıdır.

ASEAN (Güneydoğu Asya Ülkeleri Birliği – Association of Southeast Asian Nations): Güneydoğu Asya'da bulunan ülkeler arasındaki politik, ekonomik ve kültürel işbirliğini destekleyen bölgesel bir uluslararası organizasyon. 1967 yılında bölgede barışı korumak ve üye devletlerini Sovyet Bloğu'nun yarattığı tehditten korumak amacıyla kurulur. 1970'lerin ortalarından başlayarak en fazla işbirliği ekonomik alanda yapılır, ancak 10 sene sonra duraklar.
Üye ülkelerin ekonomisi 1990'lı yıllardan hızlı büyümeye başlar. Bunun en önemli nedenlerinden biri elektronik eşyalar, seri üretim malları ve yüksek kaliteli ürünlerin üretiminde ülkeler arasında iş bölümünün uygulanmasıdır. Bu, bölgesel bir serbest ticaret bölgesi oluşturmaya da neden olur. Örgütün merkezi Cakarta.

OPEC (Petrol İhraç Eden Ülkeler Örgütü – Organization of the Petroleum Exporting Countries):
Büyük petrol rezervelerine sahip ülkelerin ham petrol üretimlerini koordine etmek amacıyla kurduğu siyasi ve ekonomik bir birlik. Örgüt, 1960 yılında, üyeleri petrol pıyasalarına o dönemde hakim olan ve fiyatları düşürmek isteyen küresel şirketlere (özellikle Amerikan, İngiliz ve Hollanda şirketlerine) karşı daha etkili bir şekilde koyulabilmeleri için kurulur.
İlk başlarda gelişmekte olan ülkelerin petrol rezervlerini satmakla uğraşır, üretilen miktarı kontrol eder, daha sonra ise dünya pıyasasında fiyat belirler. Örgütün merkezi: Viyana.

Arap Birliği (Arap Ligi): Arap ülkelerinin bölgesel uluslararası örgütü. Amacı öncelikle siyasi olmakla birlikte, üyeleri kültürel ve coğrafi açıdan benzer ve birbirlerine yakındır.
Karşılıklı yardımın yanı sıra üye devletlerin arasındaki ekonomik, sosyal, politik, kültürel ve askeri işbirliği geliştirmeyi amaçlar. Örgütün merkezi: Kahire.

Avrupa Birliği

1957 – Roma'da Avrupa Ekonomik Topluluğu kurulur.
Üyeler: Almanya Federal Cumhuriyeti, Fransa, İtalya ve Benelüks ülkeleri.

1967 – Organizasyonun ismi Avrupa Topluluğu olarak değiştirilir. Bu olayda üyelerin ortak faaliyetlerinin bundan sonra sadece ekonomik boyutta olmayacağı yansıtılır.

1973–1986 Avrupa Topluluğu genişler.
Yeni katılan ülkeler: 1973'te Birleşik Krallık, İrlanda, Danimarka; 1981'de Yunanistan, 1986'da Portekiz ve İspanya.

1985 – Schengen Anlaşması imzalanır. Anlaşmada dış sınırların güçlendirilmiş kontrolü ve üye devletler arasında serbest dolaşım kabul edilir.

1992 – Maastricht Antlaşması imzalanır: üye devletler 2000 yılına kadar (Batı) Avrupa'daki sınırları yok etmeyi hedefler.

1994 – Topluluğun ismi Avrupa Birliği olarak değiştirilerek iş birliğinin artık dış ve savunma politikasını da kapsayacağını yansıtır.

1995 – Yeni üyeler: İsveç, Finlandya, Avusturya.

1995 – Schengen Anlaşması yürürlüğe girer.

1997 – Doğu Avrupa'ya doğru genişleme üzerine anlaşma imzalanır.

2002 – Birliğin ortak para birimi olan Avro kullanılmaya başlar. Avro Alanı ile parasal birlik Belçika, Lüksemburg, Avusturya, Finlandya, İspanya, Portekiz, İtalya, İrlanda, Yunanistan, Slovakya, Slovenya, Kıbrıs, Malta, Estonya, Latviya ve Letonya.

2004 – Doğuya genişleme. Yeni üyeler: Kıbrıs, Çek Cumhuriyeti, Estonya, Polonya, Letonya, Latviya, Macaristan, Malta, Slovakya, Slovenya.

2007 – Yeni üyeler: Bulgaristan ve Romanya.

2013 – Yeni üye: Hırvatistan.

Terimler:

Entegrasyon: ulusal ekonomilerin birleşme süreci. Süreç sırasında farklılıklar gittikçe kaybolur, ekonomik (daha sonra ise diğer) ilişkiler gittikçe yurt içi ilişkiler gibi olur. Birleşme iki seviyede gerçekleşebilir:
mikro düzeyde (işletmeler arasında) ve
makro düzeyde (ülkeler arasında).

Ekonomik birlik: Entegrasyon sürecinin sondan bir önceki aşaması. Ulusal ekonomiler yok olur, ekonomi politikası ortaktır; ortak yatırımlar, teknoloji zincirleri ülke sınırlarını aşabilir, ortanca organize edilen üretim ve satışlar gerçekleşir, ve ortak para birimi kullanılır.

Siyasi birlik: Entegrasyonun en gelişmiş şekli. Ekonomik entegresyondan sonra artık siyaset de ortaktır (tek bir ortak devlet oluşturular).

Bölgesel ekonomik birlik: Ekonomik entegrasyon sınırları belli bir coğrafi bölgede gerçekleşir.

NATO

Kuzey Atlantik Antlaşması (İngilizce North Atlantic Treaty Organisation, kısaca NATO), 29 Kuzey Amerika ve Avrupa ülkesinin ittifakıdır. II. Dünya Savaşı'ndan sonra (4 Nisan 1949 tarihinde) Washington'da kurulur. İttifak, soğuk savaş döneminde, silahlanma yarışı sırasında Doğu Avrupa'ya yayılan Sovyetler Birliği'nin gücünü zayıflatmak amacıyla, Varşova Paktı'na karşı kurulmuştur.

Soğuk savaş bitince Batı medeniyetinin güvenlik kurumu haline gelir. Amaçlarını Kuzey Atlantik Antlaşması içerir, buna göre üye devletler özgürlüklerini ve güvenliklerini korumak için tüm siyasi ve askeri araçları kullanmayı taahhüt ederler.
Örgüt ayrıca, Rus siyasi ve askeri etkisinin yayılmasını önlemeyi de hedefliyor. Günümüzde ise üye devletlerinin sınırları dışında da barışı koruma operasyonlarını gerçekleştirir.
Organizasyonun lideri olan süper güç Amerika Birleşik Devletleri'dir, böylece politikasında ABD'nin dışişleri ve ekonomik çıkarlarını güçlü bir şekilde temsil eder.
1999'da örgüte Macaristan, Çek Cumhuriyeti ve Polonya katılır. 2004'te beş yeni Avrupa Birliği devleti de katılır (Slovakya, Slovenya, Estonya, Letonya, Litvanya), sonra Bulgaristan ve Romanya da üye olur. 2009'da Hırvatistan ve Arnavutluk da katılır, sonra 2017'de Karadağ. 2018'de Kuzey Makedonya ile de katılım müzakereleri başlatılır.

Schengen Anlaşması'nı imzalayan ülkeler

Schengen Anlaşması, iç sınır denetimlerinin kaldırılmasınıve dış sınırların genişletilmesini kabul eden Avrup Birliği üyeleri ve birkaç başka ülke tarafından imzalanmış anlaşmadır.

Anlaşma 1985 yılında aralarındaki sınırlarda kontrollerin giderek kaldırılması hakkında beş Avrupa ülkesi (Fransa, Almanya Federal Cumhuriyeti ve Benelüks ülkeleri) tarafından imzalanır. Şu anda Avrupa Birliği'nin 28 üyesinden 22'sinde, AB üyeleri olmayan ülkelerden ise 4 ülkede (İzlanda, Lihtenştayn, Norveç ve İsviçre) uygulanmaktadır.

İlgili ekstralar

Coğrafi Koordinat Sistemi (Orta Düzey)

Coğrafi koordinat sisteminin yardımıyla Dünya'nın herhangi bir yeri iki nokta ile tanımlanır.

Mevsimlerin Değişmesi (Orta Düzey)

Dünya'nın eksen eğikliği nedeniyle güneş ışınlarının açısı yıl boyunca değişir.

Astronomik Komşularımız

Yakın gezegenlerin, yıldızların ve galaksilerin gösterilmesi.

Salt Production

The evaporation of seawater provides an excellent opportunity for coastal countries to produce salt.

Dünya Ülkeleri

Üç zorluk seviyesine sahip sınamalar yardımıyla dünyanın ülkeleri, ülkelerin başkentleri...

Amerika Ülkeleri

Üç zorluk seviyesine sahip sınamalar yardımıyla Amerika'nın ülkeleri, ülkelerin...

Kıtaların Yer Değiştirmesi

Kıtalar, Yerküre'nin oluşumundan beri hareket etmiştir ve bu süreç günümüzde de sürmektedir.

Jüpiter

Güneş Sistemi'mizin en büyük gezegeni olan Jüpiter'in kütlesi, bütün gezegenlerin toplam...

Added to your cart.