Митоз

Митоз

Митоз – хромосомалар саны өзгермейтін жасушалар бөлінуі.

Биология

Этикеткалар

mitosis, cell division, division of the nucleus, chromosome, chromatin, diploid cell, diploid, interphase, somatic cells, chromatids, centromere, ДНҚ, cytology, биология

Байланысты экстралар

Көріністер

Хромосомалар

  • аналық хромосомалар саны - Біздің денеміз диплоидті жасушалардан тұрады, әр диплоидті жасушада екі хромосомадан болады. Олардың біреуін - анамыздан, екіншісін - әкемізден аламыз. Жыныс жасушаларымыз гаплоидты, яғни ұрпағымызға әр хромосомадан біреуін ұрпағымызға береміз. Адамның гаплоидті хромосома жиынтығы 23 хромосомадан тұрады. Дене жасушалары 46 хромосомадан (2 х 23= 46), ал жыныс жасушалары 23 хромосомадан тұрады.
  • аталық хромосомалар саны - Біздің денеміз диплоидті жасушалардан тұрады, әр диплоидті жасушада екі хромосомадан болады. Олардың біреуін - анамыздан, екіншісін - әкемізден аламыз. Жыныс жасушаларымыз гаплоидты, яғни ұрпағымызға әр хромосомадан біреуін ұрпағымызға береміз. Адамның гаплоидті хромосома жиынтығы 23 хромосомадан тұрады. Дене жасушалары 46 хромосомадан (2 х 23= 46), ал жыныс жасушалары 23 хромосомадан тұрады.
  • центромера - Екі хроматидті байланыстырады. Ақуыздарынан тұрады.
  • хроматидтер - Екі хроматидтегі ДНҚ саны бірдей. Митоз барысында екі хроматид бір-бірінен бөлінеді, сөйтіп бір хроматидті хромосомалар пайда болады, олардың әрқайсысы басқа мұрагер жасушаға түседі. Келесі жасуша бөлінуінің алдында ДНҚ жиынтығы екі еселенеді. сөйтіп хромосомалар қайтадан екі хроматидті, яғни бивалентті болады.
  • бивалентті хромосомалары бар диплоидті жасуша
  • бір валентті хромосомалары бар екі диплоидті жасуша
  • айырылған хромосомалы жасуша
  • ДНҚ-ның екі есе өсуі
  • екі есе өскен ДНҚ-лы жасушы
  • митоз

Митоз

  • митоз
  • жасуша орталығы - Жасушаның бөлінуі кезінде хромосомалардың қозғалуына жауап береді. Оны басқаша центросома деп атайды. Бір-біріне перепендикуляр, цилиндр пішінді ақуыз кешенін құрайды. Олардың әрқайсысы қысқа микротүтікшелерден тұратын ақуыз кешендері.
  • хроматин - ДНҚ және ақуыздан тұрады, олардан хромосомалар түзіледі.
  • бөліну ұршығы - Микротүтікшелерді жасуша орталығын мен хромосомалардың сыртқы кинетохорын байланыстыратын жіпшелер құрайды.
  • бивалентті хромосомалары бар диплоидті жасуша
  • бір валентті хромосомалары бар екі диплоидті жасуша
  • айырылған хромосомалы жасуша
  • ДНҚ-ның екі есе өсуі
  • екі есе өскен ДНҚ-лы жасушы

Анимация

  • аналық хромосомалар саны - Біздің денеміз диплоидті жасушалардан тұрады, әр диплоидті жасушада екі хромосомадан болады. Олардың біреуін - анамыздан, екіншісін - әкемізден аламыз. Жыныс жасушаларымыз гаплоидты, яғни ұрпағымызға әр хромосомадан біреуін ұрпағымызға береміз. Адамның гаплоидті хромосома жиынтығы 23 хромосомадан тұрады. Дене жасушалары 46 хромосомадан (2 х 23= 46), ал жыныс жасушалары 23 хромосомадан тұрады.
  • аталық хромосомалар саны - Біздің денеміз диплоидті жасушалардан тұрады, әр диплоидті жасушада екі хромосомадан болады. Олардың біреуін - анамыздан, екіншісін - әкемізден аламыз. Жыныс жасушаларымыз гаплоидты, яғни ұрпағымызға әр хромосомадан біреуін ұрпағымызға береміз. Адамның гаплоидті хромосома жиынтығы 23 хромосомадан тұрады. Дене жасушалары 46 хромосомадан (2 х 23= 46), ал жыныс жасушалары 23 хромосомадан тұрады.
  • центромера - Екі хроматидті байланыстырады. Ақуыздарынан тұрады.
  • хроматидтер - Екі хроматидтегі ДНҚ саны бірдей. Митоз барысында екі хроматид бір-бірінен бөлінеді, сөйтіп бір хроматидті хромосомалар пайда болады, олардың әрқайсысы басқа мұрагер жасушаға түседі. Келесі жасуша бөлінуінің алдында ДНҚ жиынтығы екі еселенеді. сөйтіп хромосомалар қайтадан екі хроматидті, яғни бивалентті болады.
  • бивалентті хромосомалары бар диплоидті жасуша
  • бір валентті хромосомалары бар екі диплоидті жасуша
  • айырылған хромосомалы жасуша
  • ДНҚ-ның екі есе өсуі
  • екі есе өскен ДНҚ-лы жасушы
  • митоз
  • жасуша орталығы - Жасушаның бөлінуі кезінде хромосомалардың қозғалуына жауап береді. Оны басқаша центросома деп атайды. Бір-біріне перепендикуляр, цилиндр пішінді ақуыз кешенін құрайды. Олардың әрқайсысы қысқа микротүтікшелерден тұратын ақуыз кешендері.
  • хроматин - ДНҚ және ақуыздан тұрады, олардан хромосомалар түзіледі.
  • бөліну ұршығы - Микротүтікшелерді жасуша орталығын мен хромосомалардың сыртқы кинетохорын байланыстыратын жіпшелер құрайды.
  • бивалентті хромосомалары бар диплоидті жасуша
  • бір валентті хромосомалары бар екі диплоидті жасуша
  • айырылған хромосомалы жасуша
  • ДНҚ-ның екі есе өсуі
  • екі есе өскен ДНҚ-лы жасушы

Наррация

Біздің денеміз диплоидті жасушалардан тұрады, әр диплоидті жасушада екі хромосомадан болады: бірі - анадан, екіншісі - әкеден. Бұл хромосомалар бивалентті, себебі жасуша бөлінердің алдында ДНҚ екіге бөлінеді. Екі хроматидтегі ДНҚ бірдей болады.
Митоздық бөліну кезінде бір диплоидты жасушадан генетикалық материалы теңдей бөлінген екі мұрагер жасуша пайда болады, олар да диплоидтар, бірақ хромосомалары бір хроматидті. Бұдан соң хромосомалар бөлінеді, келесі митоз алдында ДНҚ екі еселеніп бивалентті болады. Жасуша хромосомалары екі хроматидті болады және жаңадан бөліну басталады.
Митоз барысында хромосомалар саны азаймайды, сондықтан митозды саны өзгермейтін бөліну деп те атайды, ал мейоз барысында хромосома саны екіге бөлінеді, диплоидті жасушалардан гаплоидті жыныс жасушалары түзіледі.

Митоздың 4 кезеңі болады. Профазада ДНҚ-дан және ақуыздан тұратын хроматиндерден хромосомалар түзіледі, ал жасуша орталығы екіге бөлінеді, полюстерге қарай қозғалады.
Метафазада жасуша ядросының қабыршағы жоғалады. Ахроматин ұршығы пайда болады. Хромосомалар жасушаның экваторына орналасады.
Анафазада хроматидтер бір-бірінен ажырайды. Осылай пайда болған бір хроматидті хромосомалар жасушаның қарама-қарсы полюстеріне қарай жылжиды.
Телофазада екі жасуша бөлініп, ядро қабықшасы пайда болады. Осыдан кейін хромосомалар бөлінеді.
Митоз барысында бір диплоидті жасушадан екі диплоидті жасуша пайда болады.

Жасушалардың арасында бөлінуге қабілетсіздері де болады, мәселен жүйке жасушалары, ал басқа жасушаларымыз өмір бойы бөлінеді.

Жасуша циклы реттелетін үдеріс; реттелудің бұзылуы қатерлі ісік жасушаларының пайда болуына апаруы мүмкін.

Байланысты экстралар

Мейоз

Біздің жыныс жасушаларымыз гаплоидты. Гаплоидты жасушалар диплоидты жасушалардан тұрады,...

Жануар және өсімдік жасушалары, жасушалық органоидтар

Эукариот жасушаларында көптеген органоидтар болады.

Organisation of genetic material

Eukaryotic cells with nuclei measuring only a few micrometres may contain nearly 2 metres...

Prenatal development

This animation demonstrates the development of the human embryo and foetus.

DNA

Carrier of genetic information in cells.

Life cycle of mosses and ferns

This animation compares the life cycles of mosses and ferns, helping to understand the...

Added to your cart.