Көз (көру механизмі)

Көз (көру механизмі)

Көз бұршағының дөңестігін өзгерте алу қабілетінің арқасында адамдар заттарды алыстан да жақыннан да анық көре алады.

Биология

Этикеткалар

eye, imaging, vision, sensory organ, optic nerve, short-sightedness, hyperopia, visual acuity, colour vision, vision problem, iris, pupil, lens, ciliary body, cornea, vitreous chamber, macula lutea, scotoma, sclera, choroid, retina, visual cortex, anterior chamber, stimulus, жарық, cone cells, rod cells, pigment, receptor, signal, glasses, contact lenses, human, биология

Байланысты экстралар

Көріністер

Көздің құрылысы

  • нұрлы қабық - Басқаша атауы – ирис. Көздің тамырлы қабығының жалғасы. Оның бірыңғай салалы бұлшық еті қарашықтың жарық күшіне бейімделуіне көмектеседі: күшті жарықта қарашық тарылады, ал әлсіз жарықта кеңейеді. Нұрлы қабықтың дақтары бар, көздің түсі соларға байланысты.
  • қарашық - Басқаша айтқанда "көздің қарасы". Торлы қабыққа түсетін жарықтың мөлшерін реттейді. Нұрлы қабықтың бірыңғай салалы бұлшық еттерінің көмегімен күшті жарық түскенде тарылады, ал жарық күші әлсіз болғанда кеңейеді. Қарашық рефлексі – шартсыз рефлекс, оның орталығы ми бағанында орналасқан. Сол себепті егер науқастың қарашық рефлексі дұрыс жұмыс істемесе, онда ми бағанына зақым келгендігінен күдіктенуге болады.
  • көзбұршақ - Жинақтаушы линза, фокустік қашықтықты өзгертуге қабілетті. Егер біз затқа жақыннан қарасақ, ол майыскақтығының әсерінен дөңес болып көрінеді, ал алыстан қарасақ, көзбұршақ байламдарының әсерінен, ол жазылады. Сол себепті торлы қабықта айқын сурет пайда болады. Көзбұршақ уақыт өте келе майысқақтығын жоғалтады, сондықтан қартайған кезде (көзбұршақтың дөңестенуін қажет ететін) жақыннан қарау қиынға соғады: бұл кәріліктегі алыстан көргіштік белгісі. Катарактамен ауыратын адамдардың көзбұршақтары бұлыңғыр түсті болады, оның соңы соқырлыққа әкеліп соқтыруы мүмкін.
  • көзбұршақ байламдары - Көзбұршақтарды ұстап тұрады және цилиарлы дене бұлшық еттерінің әсерін жеткізеді. Бір затқа жақыннан қарағанда, цилиарлы бұлшық еттер жиырылады, ал көзбұршақ байламдары босаңсиды, көзбұршақ майысқақтығының әсерінен дөнестенеді. Алыстан қарағанда цилиарлы дененің бұлшық еттері босаңсиды, көзбұршақ байламдары қатаяды, көзбұршақты жалпайтады.
  • цилиарлы дене - Тамырлы қабықтың жалғасы. Оның бірыңғай салалы бұлшық еттері көзбұршақтың әр түрлі қашықтыққа бейімделгіштігін қамтамасыз етеді. Бір затқа жақыннан қарағанда, цилиарлы бұлшық еттер жиырылады, ал көзбұршақ байламдары босаңсиды, көзбұршақ майысқақтығының әсерінен дөнестенеді. Алыстан қарағанда цилиарлы дененің бұлшық еттері босаңсиды, көзбұршақ байламдары қатаяды, көзбұршақты жалпайтады. Циларлы дененің бұлшық еті жақыннан қарағанда жұмыс істейді, ал бұдан көз талады. Цилиарлы дене бұлшық еттерін ауық-ауық алысқа қарап, демалдырып алуға болады.
  • қасаң қабық - Ақ қабықтың жалғасы. Мөлдір ұлпа қабатынан тұрады. Көзге түсетін жарық қасаң қабық пен ауа шекарасында ең жоғарғы сынғыштығына жетеді.
  • көр камерасы - Мұнда көз камерасының суы жиналады. Егер бұл су көзге көп жиналса, көзге қысым түседі, су қараңғылық, яғни глаукома, пайда болады, оның соңы соқырлыққа апарады, себебі жоғары қысым торлы қабықты бұзады.
  • шыны тәрізді дене - Мөлдір, сілікпе тәрізді зат, ол арқылы жарық көзбұршақтан торлы қабыққа өтеді.
  • сары дақ - Көз өткірлігінің орны. Біз затқа қарағанда, бұл орында заттың төңкерілген, кішірейген бейнесі пайда болады. Сары дақтың орталық бөлігінде тек құтышалар пайда болады, одан алыстаған сайын таяқшалардың саны арта түседі.
  • соқыр дақ - Көру жүйкесінің шығатын жері. Мұнда рецепторлар (таяқшалар мен құтышалар) жоқ, мұнда түсетін суретті көрмейміз. Біздің миымыз соқыр дақтын "орнын толтырады", сондықтан біз оның барлығын сезбейміз.
  • ақ қабық - Беріктігі өте жоғары қабат, көздің алдыңғы жағында қасаң қабыққа жалғасады.
  • тамырлы қабық - Оның тамырлары көз ұлпаларын қанмен қамтамасыз етеді. Көздің алдыңғы бөлігінде цилиарлы денеге және нұрлы қабыққа жалғасады.
  • торлы қабық - Басқаша атауы – ретина. Онда рецепторлық жасушалар құтышалар мен таяқшалар бар. Ретинада көздің өткірлігінің орны – сары дақ орналасқан. Соқыр дақ – көру жүйкесінің орны, мұнда құтышалар мен таяқшалар жоқ.
  • көру жүйкесі - II. ми жүйкесі. Көздің торлы қабығында пайда болған тербелістерді миға береді.

Бейне

  • көзбұршақ - Жинақтаушы линза, фокустік қашықтықты өзгертуге қабілетті. Егер біз затқа жақыннан қарасақ, ол майыскақтығының әсерінен дөңес болып көрінеді, ал алыстан қарасақ, көзбұршақ байламдарының әсерінен, ол жазылады. Сол себепті торлы қабықта айқын сурет пайда болады. Көзбұршақ уақыт өте келе майысқақтығын жоғалтады, сондықтан қартайған кезде (көзбұршақтың дөңестенуін қажет ететін) жақыннан қарау қиынға соғады: бұл кәріліктегі алыстан көргіштік белгісі. Катарактамен ауыратын адамдардың көзбұршақтары бұлыңғыр түсті болады, оның соңы соқырлыққа әкеліп соқтыруы мүмкін.
  • торлы қабық - Басқаша атауы ретина. Онда рецепторлық жасушалар құтышалар мен таяқшалар бар. Ретинада көздің өткірлігінің орны – сары дақ орналасқан. Соқыр дақ – көру жүйкесінің орны, мұнда құтышалар мен таяқшалар жоқ.
  • төңкерілген, кішірейген сурет
  • алыстағы зат
  • жақындағы зат

Анимация

  • көзбұршақ - Жинақтаушы линза, фокустік қашықтықты өзгертуге қабілетті. Егер біз затқа жақыннан қарасақ, ол майыскақтығының әсерінен дөңес болып көрінеді, ал алыстан қарасақ, көзбұршақ байламдарының әсерінен, ол жазылады. Сол себепті торлы қабықта айқын сурет пайда болады. Көзбұршақ уақыт өте келе майысқақтығын жоғалтады, сондықтан қартайған кезде (көзбұршақтың дөңестенуін қажет ететін) жақыннан қарау қиынға соғады: бұл кәріліктегі алыстан көргіштік белгісі. Катарактамен ауыратын адамдардың көзбұршақтары бұлыңғыр түсті болады, оның соңы соқырлыққа әкеліп соқтыруы мүмкін.
  • торлы қабық - Басқаша атауы ретина. Онда рецепторлық жасушалар құтышалар мен таяқшалар бар. Ретинада көздің өткірлігінің орны – сары дақ орналасқан. Соқыр дақ – көру жүйкесінің орны, мұнда құтышалар мен таяқшалар жоқ.
  • төңкерілген, кішірейген сурет
  • алыстағы зат
  • жақындағы зат

Наррация

Көзге түсетін жарық қасаң қабыққа, сонан соң көзбұршаққа тиіп, сынады. Көзбұршақтың дөңесі өзгермелі, ол көрудің фокустілігін қамтамасыз етеді.

Көздің өткірлігі қасаң қабықтың сары дақ деген бөлігінде қалыптасады: затқа қарағанда заттың төңкерілген, кішірейген суреті сонда түседі. Егер зат көзден алыста орналасса, көзбұршақ жалпақтау болады, себебі жарықты аз сындырады.

Ал затқа жақыннан қарағанда, сәулелердің сынуы төмен, көзбұршақ жалпақ болып, сурет оның қасаң қабығының артында қалыптасады. Сондықтан көзбұршақ дөңестеніп, жарық сәулелерін көп сындырады да, сурет қасаң қабыққа түседі.

Байланысты экстралар

Көз

Біздің сезім мүшелеріміздің ішіндегі ең маңыздыларының бірі. Оның рецепторларындағы...

Vision correction

Concave and convex lenses are used for the correction of shortsightedness and farsightedness.

Diversity of light-detecting organs

Several analogous types of eyes have developed independently through convergent evolution.

Ортаңғы құлақтың қабынуы

Анимация ортаңғы құлақтың іріңді қабынуының ықтимал салдарларын және емделуін көрсетеді.

Құлақ, есту үдерісі

Біздің есту ағзамыз ауа тербелісін электрлік белгілерге түрлендіріп, ол ми арқылы қорытылады.

Терінің қабаттары, терінің сезгіштігі

Денеміздің сыртын қаптап тұрған тері негізгі үш қабаттан тұрады: эпидермис, дерма және...

Дәм сезу

Дәм сезуші рецепторлар химиялық қоздырғыштарды электрлік белгілерге айналдырады.

Мұрын, иіс сезу үдерісі

Иістердің әсерінен иіс сезу рецепторларында электрлік импульстер пайда болады.

Тепе-теңдікті сезу

Басты ұстау мен оның қозғалысы кезіндегі бұрыштық үдеу ішкі құлақтың көмегімен жүзеге асады.

Colour vision deficiency

The inability to differentiate certain shades of colour is called colour vision deficiency.

How does it work? – Cinema projector

This animation demonstrates the design and operation of a traditional cinema projector.

How does it work? - Digital camera

This animation demonstrates the structure and operation of digital cameras.

Telescopes

This animation shows optical and radiotelescopes used in astronomical observation

The reflection and refraction of light

A ray of light is reflected or refracted at the boundary of two mediums with different...

Optical instruments

A wide variety of optical instruments are in use today, ranging from microscopes to...

Optical illusion

The information gathered by the eye is misinterpreted by the brain.

Added to your cart.